Van een paard, een ezel en (soms) een koe

In het verleden waren er boerderijen die zelf een rosmolen hadden, vaak aangedreven door een paard, dat voortdurend rondjes liep. In het Landbouw en Streekmuseum ’t Rieuw is de rosmolen te zien als onderdeel van het boterkarnen. Een rosmolen is een molen waarbij bij de aandrijfkracht wordt geleverd door een paard (ros) of een ezel. Voor sommige werktuigen werden ook andere dieren dan paarden ingezet om een draaiende beweging te verkrijgen. De karnmolen werd vaak aangedreven door een hond; een enkele maal was er sprake van een koemolen. Het principe van het malen is hetzelfde als bij andere molens. De rosmolen werd voor uiteenlopende doeleinden gebruikt: het malen van graan tot meel, het uitpersen van zaden tot olie, het karnen van boter of bemaling van water. De grotere rosmolens waren bouwsels waarin de molenstenen over elkaar rolden of schuurden, terwijl het paard of het stel paarden buiten het bouwwerk liep.