Gerrit van Houten (1866-1934) werd in de stad Groningen geboren in een vooraanstaande familie. Zijn vader had een houthandel aan het Damsterdiep. Gerrit bleek al jong te beschikken over een bijzonder tekentalent. Hij schilderde vooral landschappen, stillevens en zeegezichten, maar ook portretten, interieurs en gezichten op de stad Groningen. Zijn stijl is hoofdzakelijk naturalistisch, maar heeft ook expressionistische trekken. Gerrit’s gehele oeuvre ontstond tussen zijn dertiende en vierentwintigste levensjaar. Door een ernstige geestesziekte werd hij rond 1890 opgenomen in het ziekenhuis in Santpoort, waar hij de rest van zijn leven zou wonen.

Zijn broers en zussen richten in 1945 de Gerrit van Houten Stichting op, om zijn kunst te behouden en te tonen. Zij organiseerden tentoonstellingen in het Groninger Museum, het Singer Laren en bij Pictura. In 1972 kocht de Stichting Landgoed Fraeylemaborg in Slochteren, waar zijn werk nog steeds te zien is. Ook beheert de Stichting kunstwerken en bezittingen van Gerrit’s getalenteerde familie, waaronder: Sientje Mesdag-van Houten (1834-1909), Hendrik Willem Mesdag (1831-1915), Barbara van Houten (1862-1950) en Alida van Houten (1868-1960).

Bezoek aan de Gerrit van Houten Stichting is alleen mogelijk voor onderzoek op afspraak.